Аспаннан аса алмайсың

Өткен апта қорытындылары өсу барысындағы истериялық фазаны еске салады. Бұл – өсім аяқталар тұста пайдадан естері шыққан инвесторлар қорқынышын жоғалтып, бәрін жаппай сатып ала бастайтын, тіпті құны жоқ «қоқыс» қағаздарға дейін алатын кезең. Ал индекстер болса тоқтаусыз өсіп, бірінен соң бірі жаңа тарихи максимумдарды жаңарта береді. Оның үстіне барлық көрсеткіштер бірдей барған сайын үдей түскен қарқынмен көтерілуде.

Мәселен, өткен апта қорытындысы бойынша АҚШ-тың барлық жетекші индекстері 1%-дан артық өсім көрсетті. Бұл – биылғы маусым айының соңынан бергі алғашқы жағдай. Ал жоғары технологиялық компанияларды біріктіретін NASDAQ Composite индексі тіпті 2%-дан астамға (+2,21%) көтерілді. Соңғы 13 аптаның 10-ында өсім байқалған. Әрине, барлық 3 жетекші индекс аптаны тарихи максимум деңгейінде жапты.

Өсімге жаңа серпін берген оқиға – АҚШ Федералдық резерв жүйесінің (ФРЖ) Ашық нарықтағы операциялар жөніндегі комитетінің (FOMC) кезекті отырысы болды. Өткен сәрсенбіде олар 0,25% мөлшерлемені төмендету туралы шешім қабылдады. Бұл – былтырғы желтоқсаннан бергі алғашқы төмендету. Инвесторларды қатты жігерлендірген бұл қадам ФРЖ тарапынан ақша-несие саясатын жаңа жұмсарту кезеңіне жол ашады деген үміт тудырды.

Инвесторларды сондай-ақ АҚШ президенті Дональд Трамп та қуантты. Оның ҚХР төрағасы Си Цзиньпинмен телефон арқылы «сәтті әрі нәтижелі сөйлескені» хабарланды. Бұл АҚШ–Қытай сауда соғысын уақытша екінші қатарға ысырып қойды.

Бұған қоса, жасанды интеллектті дамытуға қатысты жаңа «хайп толқыны» көтерілді. Бұл толқынды Oracle (ORCL) компаниясының тоқсандық есебі тудырды. Компания өзінің тамаша нәтижелерін ғана емес, ЖИ нарығының даму болашағына қатысты керемет болжамдарын да ұсынды.

Аптаның соңында «Intel inside» жанкүйерлерін қуаныштан айқайлап, көздеріне жас алдырған тағы бір жаңалық шықты. Соңғы жылдары айтарлықтай қиындықтарға тап болған Intel (INTC) компаниясына қолдау көрсетуге АҚШ мемлекеті де, әлемдік чип нарығының көшбасшысы – NVidia (NVDA) компаниясы да шешім қабылдады. Ол Intel-дің дамуына тұтас 5 млрд доллар инвестиция салмақ. Әрине, мұндай жомарт қолдауды инвесторлар үнсіз қабылдай алмады: нәтижесінде Intel акциялары «ғарышқа ұшып», өткен апта қорытындысы бойынша S&P500 индексіндегі ең үздік акцияларға айналды, +20%-дан астам өсім көрсетті.

Жалпы барлық көрсеткіштер бойынша өткен апта – Big Tech аптасы болды. Бірақ тек Big Tech қана емес, сонымен бірге орта деңгейлі «тех», тіпті шағын «тех» те драйв берді. Қазіргі технологиялармен, әсіресе жасанды интеллектпен байланыстының бәріне сұраныс болды. Бұл тек америкалық компания акцияларына ғана емес, сондай-ақ еуропалық, жапондық және, әрине, қытайлық компанияларға да қатысты еді. Мысалы, жапондық Nikkei 225 индексі тарихи максимумын жаңартып, 45 000 пункттен жоғары орнықты, ал қытайлық Shanghai Composite index 2015 жылдан бері алғаш рет 3800 пунктке жетті. Қысқасы, қазір бәрі «рахаттанып отыр»!

ITS индекстері де шет қалған жоқ: олар да күн сайын максимумдарын жаңартып, психологиялық тұрғыдан маңызды 1500 пунктке жақындады. Әсіресе ITS Shariah (ITSS) исламдық қағаздар индексі ерекше көзге түсті: қыркүйекте тек 4 сессияны ғана теріс аймақта аяқтап, осы уақыт ішінде 7%-дан астам өсім көрсетті.

Инвесторлар бақытты екені – факт. Бірақ нарық қаншалық биікке көтерілсе, соншалық «қызып кету» мен «көпіршіктің» пайда болуы жайлы әңгімелер көбейеді. Мұны сөзсіз есте сақтау керек. Сол себепті, уайымдауға себеп жоқ сияқты көрінгенімен, әр саналы инвестор өз инвестициялық портфеліндегі тәуекелді азайту туралы ойлануы қажет. Біз білеміз ғой – нарықтар аспанға асып өспейді…

 

 

22 қыркүйекке нарық болжамдары

Осы апта іскерлік тұрғыдан да, түрлі жаңалықтар мен оқиғаларға қанық болғалы тұр.

FOMC отырысынан кейін ФРЖ мүшелері ақыры «ауыздарын ашып», қазіргі жағдайға пікір білдіре алады. Әрине, олар бұл мүмкіндікті қуана пайдаланып, бүкіл апта бойы іс-шараларда кезекпен сөз сөйлейтін болады. Джером Пауэллдің өзі сейсенбі күні Род-Айленд штаты, Уорик қаласында өтетін Үлкен Провиденс Сауда палатасының 2025 жылғы экономикалық перспективаларына арналған салтанатты кешкі асында сөз сөйлейді. Мұны нарықтың барлық қатысушылары мұқият қадағалайтыны сөзсіз.

Бұл аптада жарияланатын макроэкономикалық деректер аса ауқымды емес (негізінен жылжымайтын мүлік нарығына қатысты ақпарат), алайда апта соңында – жұма күні – тұтынушылық инфляция бойынша аса маңызды деректер, атап айтқанда PCE индексі жарияланбақ. Бұл көрсеткіш ФРЖ үшін негізгі индикатор болып табылады.

Корпоративтік есеп беру маусымы әзірге демалыста. Дегенмен бұл жағынан да маңызды жаңалықтар болады. Сейсенбі, 23 қыркүйекте, микрочип өндірісінің көшбасшыларының бірі – Micron Technology (MU) компаниясының есептілігі ұсынылады. Әдеттегідей, болжамдар өте жоғары, әсіресе Broadcom мен Oracle секілді компаниялардың айтарлықтай табыстарының аясында. Алайда шынайы нәтижені сейсенбі күні сауда жабылғаннан кейін ғана білетін боламыз.

Міне, осы аптадағы мықтылардың жалпы орналасуы осындай. Іш пыспайтыны болмайтыны анық, бірақ тым қатты алаңдауға да негіз жоқ деп үміттенеміз.

Айта кету керек, апта сәл теріс көңіл-күйде басталды. Дүйсенбі күні барлық әлемдік индекстер «қызылға боялды», дегенмен шығындар аса үлкен емес және төмендеу жарты пайыздан аспайды.

Бірақ та есте ұстау қажет: дүйсенбі – көбіне өтпелі күн, ол инвесторлардың жалпы көңіл-күйін қалыптастырмайды. Негізгі оқиғалар сейсенбіде басталуы ықтимал – Пауэллдің сөзі мен Micron есебінің жариялануымен. Сондықтан қадағалап, күтіп, нарықтағы өсім жалғасып, барлық инвесторларды жаңа табыстармен қуантады деп сенейік.